14

października

2017

Nowy podział dyscyplin a prowadzenie studiów i badań – wyjaśnienie

W związku z pojawiającymi się informacjami dotyczącymi rzekomej likwidacji kierunków studiów oraz zaprzestania badań w ramach niektórych dyscyplinach naukowych pragniemy wyjaśnić propozycje, które wynikają z projektu ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce w kontekście nowej klasyfikacji dziedzin i dyscyplin w nauce i sztuce.

1. Należy wyraźnie zaznaczyć, że tworzenie kierunków studiów odbywa się niezależnie od istniejącego aktualnie i w przyszłości podziału dyscyplin naukowych. Tak jak teraz, tak i w przyszłości będzie możliwe tworzenie kierunków studiów, których zakres odnosi się do różnych dyscyplin naukowych, czy też do określonego obszaru zagadnień w ramach jednej dyscyplin. Projekt nowej ustawy stwarza w tym zakresie jeszcze szersze pole do tworzenia studiów interdyscyplinarnych m.in. ze względu na przypisanie uprawnień do prowadzenia studiów do całej uczelni, a nie konkretnego wydziału.

Należy wskazać, że obecnie także istnieje wiele kierunków studiów, których program nie jest tożsamy z zakresem jednej dyscypliny. Dotyczy to takich kierunków jak np. stosunki międzynarodowe, dietetyka czy mechatronika, dla których nie ma  wyodrębnionych dyscyplin naukowych. Natomiast studia w tym zakresie są prowadzone i nadal będą prowadzone. Wyraźnie podkreślamy, że podział dyscyplin naukowych nie blokuje tworzenia konkretnych kierunków studiów, pomimo formalnego przypisania ich do konkretnej dyscypliny lub wielu dyscyplin.

2. W związku z powyższym jednoznacznie stwierdzamy, że w żadnym razie nie jest zagrożone istnienie kierunków studiów, które są obecnie prowadzone m.in. takich jak kulturoznawstwo.

3. Wszystkie kierunki studiów, które są obecnie prowadzone w uczelniach z mocy przepisów nowej ustawy będą nadal prowadzone w uczelni.

4. Nowy podział dyscyplin ma na celu uporządkowanie klasyfikacji oraz zdecydowane ograniczenie rozdrobnienia dyscyplin naukowych, które w Polsce przybrało nieznane w skali europejskiej rozmiary (aktualna klasyfikacja obejmuje 8 obszarów, 22 dziedziny i 102 dyscypliny).

5. Celem wprowadzenia nowej klasyfikacji dyscyplin są m.in.:

  • Możliwość ewaluacji jakości działalności naukowej w ramach dyscyplin. Zgodnie z propozycjami ewaluacja będzie się odbywać w ramach całej uczelni (w konkretnej dyscyplinie). Do tej pory porównywane były wydziały, które bardzo często prowadziły badania w różnych dyscyplinach, co w praktyce utrudniało prowadzenie oceny porównawczej. Utrzymanie tak rozdrobnionego podziału na dyscypliny uniemożliwiałoby wprowadzenie ewaluacji, która mogłaby uwzględnić specyfikę poszczególnych obszarów nauki, np. w zakresie wzorców publikacyjnych.
  • Stworzenie większych możliwości w zakresie prowadzenia badań interdyscyplinarnych.
  • Dostosowanie klasyfikacji dyscyplin do uznanej międzynarodowo systematyki.

6. Inna systematyka dziedzin i dyscyplin naukowych nie oznacza, że jakiś obszar badań naukowych ulega likwidacji. Poszczególne dyscypliny zostaną podzielone w ramach innej systematyki, a wszystkie obecne dyscypliny zostaną uwzględnione w ramach nowego podziału np. poprzez połączenie obecnych dyscyplin. Oznacza to, że badania naukowe będą w praktyce prowadzone na wszystkich obecnych polach badawczych oraz będą nadal finansowane ze środków publicznych.

 

Katarzyna Zawada
Rzecznik prasowy
Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego